شنبه ۰۵ فروردین ۱۳۹۶

تبلیغات

جنگ نرم افزاری آمریکا – روسیه در میدان حقوق بشر

danesheroz اردیبهشت ۱۴, ۱۳۹۲ ۰
جنگ نرم افزاری آمریکا – روسیه در میدان حقوق بشر

رضا حجت شمامی

از زمان روی کار آمدن ولادیمیر پوتین در فدارسیون روسیه این انتظار می رفت که واشنگتن و مسکو روز به روز به سمت رویارویی پیش بروند. بخصوص که از سال ۲۰۰۱ و به بهانه حادثه ۱۱ سپتامبر، رویکرد یکجانبه گرایی آمریکا به شدت افزایش پیدا کرد. بازگشت ولادیمیر پوتین به کرسی قدرت در سال ۲۰۱۲ چشم انداز این رویارویی را بیش از گذشته افزایش داد. بوی‍ژه که هیلاری کلینتون، وزیر خارجه سابق آمریکا دکمه ری استارت مورد نظر بارک اوباما را ناقص دریافت کرد و و ناقص تر به روس ها انتقال داد.

رویارویی در جستجوی مفهومی جدید

این دو کشور در دوران جنگ سرد تجربه های زیادی از رویارویی در برابر یکدیگر دارند و حال نیز به همین سمت پیش می روند. با این وجود برخی از تحلیل گران علاقه ای ندارند که از همان مفهوم سنتی «جنگ سرد» استفاده کنند. از این رو «جنگ سرد نوین»، «جنگ سرد کلان»، «پسا پسا جنگ سرد» از جمله مفاهیمی است که خواهان جایگزینی مفهوم پیشین هستند. جنگی که در ماه های اخیر وارد زمینه های حقوق بشری نیز شده است. طی یک ماه اخیر دو مسئله حقوق بشری به شدت گمانه ها را برای تشدید تنش بین دو کشور افزایش داده است. موضوع ماگنیتسکی و همچنین انتشار گزارش حقوق بشر آمریکا که روسیه را همانند برخی دیگر از کشورهای ضد هژمون خود، مورد هدف قرار داده،‌ چنین فضایی را ایجاد کرده است.

ماجرای ماگنیتسکی

سرگئی ماگنیتسکی،‌ وکیل روسی شرکت سرمایه گذاری انگلیسی هرمیتاژ (Hermitage Capital Management) بود که به اتهام فرار مالیاتی در روسیه بازداشت شده بود و در ۱۶ نوامبر ۲۰۰۹ در بازداشتگاه موقت بوتیرکا درگذشت. وی متهم بود که عامل اصلی فرار مالیاتی بنیاد انگلیسی مستقر در روسیه است. مرگ این وکیل شرکت انگلیسی تبدیل به مناقشه ای حقوقی – سیاسی بین آمریکا و روسیه شد که هنوز هم ادامه دارد. در این میان از انگلیس بر خلاف آمریکا صدای خاصی به گوش نمی رسد.

به دنبال این مسئله وزارت دارایی آمریکا ۱۸ تن از مقام های روسی را که معتقد بود در مرگ ماگنیتسکی تاثیر داشته اند،‌ در فهرست تحریم قرار داد و حتی دارایی های آنها را مسدود کرد. همین مسئله مسکو را تهییج کرد که دست به واکنش بزند و دقیقا ۱۸ مقام آمریکایی را در فهرست تحریمی های خود قرار دهد که دیگر نمی توانند وارد روسیه شوند. در آمریکا ابتدا قرار بود نام ۲۸۰ مقام روسی در لیست تحریم قرار بگیرد که در نهایت کنگره این کشور به ۱۸ تن بسنده کرد و باراک اوباما نیز در دسامبر ۲۰۱۲ آن را اجرایی کرد. اختلاف در برداشت، این دو رقیب هژمون محور را وارد این بازی نرم افزاری کرد به این دلیل که روسیه اعلام کرد دلیل مرگ نارسایی قلبی بوده اما آمریکا تاکید دارد که نرساندن کمک های پزشکی به موقع باعث مرگ ماگنیتسکی شده است. پس از این اقدام کنگره و رئیس جمهور آمریکا، مقامات روسیه نیز پرونده اختلاس مالیاتی ماگنیتسکی با ارزش ۵۰۰ روبل (۱۷ میلیون دلار) را به دادگاه ارائه دادند. روسیه همچنین در گزارش خود اسامی مقامات آمریکایی که در شکنجه زندان خلیج گوانتانامو دست داشته اند را جز فهرست تحریمی قرار داد تا ماجرا ادامه داشته باشد و پس از ماگنیتسکی در گزارش حقوق بشری آمریکا نیز به نمایش گذاشته شود.

جنگ گزارش ها

گزارش سالانه حقوق بشری آمریکا جدال بین دو کشور را وارد مرحله تازه ای کرد. آمریکا از سال ۱۹۷۶ تا کنون گزارش های حقوق بشری خود را که از سوی وزارت خارجه این کشور تنظیم می شود،‌ منتشر می کند. در سی و ششمین سلسله گزارش که در ۱۹ آوریل سال جاری میلادی از سوی جان کری به کنگره تحویل شد، وضعیت حقوق بشر در روسیه «عمیقا نگران کننده» عنوان شده است. در این گزارش به موضوعاتی همچون محدودیت فعالیت شرکت های غیر تجاری و غیر دولتی در روسیه، ‌فشار بر رسانه ها و همچنین تخلف در انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۲ که باعث بازگشت پوتین به کاخ کرملین شد، پرداخته شده است.

البته این دست از گزارش های سالانه آمریکا مختص به روسیه نیست بلکه ۱۹۹ کشور از جمله چین،‌ ایران،‌ سوریه و … را در بر می گیرد. از این منظر آمریکا خود را در جایگاه «قاضی نظام بین الملل» قرار داده است.

در این میان روسیه نیز با انتقاد تند از آمریکا، گزارشی حقوق بشری علیه این کشور منتشر کرده است که بر روی برخی موارد نقض حقوق بشری آن دست گذاشته است. روسیه در این گزارش به مسائل داخلی و خارجی آمریکا بخصوص گوانتانامو و همچنین جنگ در خارج از مرزهای آمریکا اشاره کرده است. سرگئی دالگف، مسئول بخش حقوق بشر، دموکراسی و حاکمیت قانون در وزرات امور خارجه روسیه در این باره هشدار داد که آمریکا در افغانستان افرادی را تحت بازداشت و بازجویی خود دارد که تنها ۱۱ – ۱۲ سال سن دارند. این بازداشتگاه که در نزدیکی پایگاه بگرام است ده ها نوجوان را در بر گرفته که واشنگتن نام آنها را «جنگجویان دشمن» گذاشته است. این گزارش روسیه در ۶۳ صفحه موارد متعدد نقض حقوق بشر آمریکا را نشانه رفته است. مسئله ای که از دیدگان چینی ها نیز پنهان نمانده و آنها نیز در پاسخ به گزارش ضد چینی، گزارشی از وضعیت نابسامان حقوق بشر آمریکا منتشر کرده اند.

سخن آخر

چشم انداز کنونی و آینده نشان می دهد که این جدال میان کشورهای شرقی و غربی بخصوص بین آمریکا، روسیه و چین ادامه خواهد داشت و جنگ از زمینه سخت و نظامی به سمت فضای نرم و فرهنگی پیش خواهد رفت که همچون دوران جنگ سرد دو قطب شرق و غرب به همراه متحدانشان را در بر خواهد گرفت. در این میان هر کشوری که از ابزار بیشتر و کارآمدتری برخوردار باشد پیروز میدان خواهد بود. مهمترین ابزار نیز در این زمینه رسانه و توان تسلط بر افکار عمومی است. زیرا افکار عمومی و جهت گیری های آنها تاثیر بسیاری بر روی این جدال جدید خواهد گذاشت. مسئله ای که غرب سال ها در این باره اندیشیده و روش های نوینی برایش ابداع کرده است.
مرجع : آمریکا نگاه نو

شنبه ۱۴ اردیبهشت ۱۳۹۲ - ۰۷:۵۰
کد خبر : 14594
بازدیدها: 160

پاسخی بگذارید »