شنبه ۰۲ بهمن ۱۳۹۵

تبلیغات

جریان‌شناسی انتخابات یازدهم

danesheroz فروردین ۲۸, ۱۳۹۲ ۰
جریان‌شناسی انتخابات یازدهم

امیر بهشتی

فضای سیاسی کشور روز به روز انتخاباتی‌تر می‌شود،تنور انتخابات ریاست جمهوری داغ شده است. گروه‌ها و احزاب گوناگون همچنان در حال رایزنی برای رسیدن به یک نامزد واحد هستند.

فضای انتخاباتی روزهای اخیر با توصیه‌هایی انتخاباتی همراه است و مهم‌ترین آن‌ها اینکه کاندیدا‌ها کسی را تخریب نکنند تا خودشان بالا بیایند! بازار نظر سنجی‌ها نیز داغ داغ است. اکثریت سایت‌ها نظر سنجی انتخاباتی را در صفحه‌های خود جا داده‌اند. نظر سنجی‌هایی که در بیشتر مواقع حاکی از جانبداری از جریان، گروه و یا فردی خاص است و در بیشتر سایت‌ها شاهدیم که نتایج نظر سنجی‌ها با یکدیگر تفاوت بسیار زیادی دارد.

در میان جریان‌های سیاسی هم اوضاع بهتر از سایت‌های خبری نیست. در این میان اصولگرایان که با تعدد نامزد روبرو هستند، همچنان در فکر ائتلاف و رسیدن به یک نامزد قوی هستند اما همچنان بلاتکلیف مانده‌اند که چه فردی را برای ثبت نام معرفی کنند.

مهم‌ترین ائتلافی که در میان اصولگرایان وجود دارد ائتلاف سه گانه است. این ائتلاف متشکل از دکتر ولایتی، دکتر حداد عادل و دکتر قالیباف است که این سه نفر همپیمان شده‌اند در صورت برگزیده شدن هر یک از آن‌ها دو نفر دیگر کنار بروند و به نفع نفر برگزیده تبلیغات کنند.
یک ائتلاف دیگر هم در میان اصولگرایان شکل گرفته است که ائتلاف اکثریت اصولگرایان نام گرفته است و با انتشار بیانیه‌ای موجودیت خود را اعلام کرد.

در این جمع تاکنون ۵ نامزد انتخابات ریاست جمهوری مورد حمایت تشکل‌های متعدد اصولگرا بوده‌اند؛ آقایان دکتر آل اسحاق، حجت الاسلام و المسلمین ابوترابی، مهندس باهنر، حجت الاسلام و المسلمین پورمحمدی و منوچهر متکی گردهم آمده و میثاق بسته‌اند به خرد جمعی اصولگرایان و ساز و کار مورد تفاهم این ائتلاف پایبند بوده و در مسابقه خدمت به نظر واحد دست یابند.

شاید به همین خاطر است که روح‌الله حسینیان نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی معتقد است که اصولگرایان در انتخابات ریاست جمهوری رقیبی نخواهند داشت و رقابت در انتخابات ریاست‌جمهوری میان نامزدهای اصولگرا خواهد بود.

اما به نظر می‌رسد که این رقابت بیشتر بین اصولگرایان و نامزدهای مورد حمایت آقای احمدی‌نژاد و آقای هاشمی رفسنجانی باشد. این دو شخصیت سیاسی کشور اکنون در پی آن هستند تا در دوره یازدهم ریاست جمهوری نامزدی را راهی ساختمان پاستور کنند که به دیدگاه‌های آن‌ها نزدیک‌تر باشد تا بتوانند تفکرات سیاسی، اقتصادی و حتی فرهنگی خود را پیاده کنند.

اصلیترین تبلیغات حامیان دولت حمایت رئیس جمهور از ایشان است، محبوبیت رئیس دولت خصوصا در برخی مناطق محروم کشور باعث شده تا این گروه بر این باور باشند که در انتخابات آینده گوی سبقت را از دیگر اصولگرایان خواهند ربود، صرف نظر از اینکه چه تحلیلی را می‌توان برای این ادعا بیان نمود باید توجه کرد که این باور در انتهای دو دولت قبلی بعد از جنگ نیز شکل می‌گرفت به گونه‌ای که حامیان هاشمی رفسنجانی سعی بر آن داشتند تا با تغییر قانون اساسی اجازه شرکت در انتخابات را برای سومین بار متوالی به وی بدهند تا بار دیگر دولت به دست کارگزاران بیافتد، در انتهای دولت خاتمی نیز به دلیل وجود همین تصور معین برای جلب نظر مردم تبلیغ می‌نمود که رای به وی توصیه رئیس جمهور است. البته واضح است که شرایط کنونی کشور و شعارهایی را که احمدی‌نژاد و حامیان وی می‌دهند بسیار متفاوت است لذا ممکن است که شرایط سال‌های ۷۶ و ۸۴ نباشد اما با توجه به چرخش‌های اخیر دولت به نظر می‌رسد که حامیان دولت باید برنامه دقیق تری را برای حضور در رقابت‌ها در نظر بگیرند.

عزل و نصب‌های صورت گرفته در دولت و همچنین نزدیکی و فاصله خط فکری حامیان دولت با خط فکر اصلی آن به اضافه شنیده‌ها حاکی از آن است که مشایی، صالحی، نیکزاد، سید حسن موسوی (میرحسن موسوی)، غضنفری، سید احمد موسوی محتمل‌ترین افراد برای این جریان هستند.

تسلط صالحی بر دو زبان و مشی او در تبعیت و همراهی با خواست‌های احمدی‌نژاد می‌تواند عامل مهمی برای مطرح شدن او توسط دولت باشد. البته همراهی و ارتباط او با جناح‌های مختلف نیز مزید بر علت است که دولت خواهان پررنگ کردن او در این فاصله تا انتخابات باشد. البته باید توجه داشت همین نکات – تبعیت از خواست‌های دیگران و عدم مرزبندی صریح با اصلاح طلبان – بزرگ‌ترین نکات منفی است که برای وی می‌توان متصور بود.

سید حسن موسوی و سید احمد موسوی به دلیل آنکه چهره شناخته شده‌ای در میان مردم نیستند از شانس کمتری برخوردار هستنند.

شعار «زنده باد بهار» به عنوان شعار طرفداران جریان حامی دولت و بویژه اسفندیار رحیم مشایی آنقدر شناخته و برجسته شده که هنگامی که احمدی‌نژاد سخنرانی خود را در روز ۲۲ بهمن با تکرار جمله «زنده باد بهار» به پایان برد، بسیاری این مسئله را تبلیغ انتخاباتی از تریبون‌های عمومی کشور معنی کرده و از آن به شدت انتقاد کردند. همه توجه‌ و تمرکز فضای سیاسی کشور به سمت کاندیداتوری مشایی و شعارهای بهاری او و احمدی‌نژاد معطوف شده بود.

همه چیز نشان از بازی دوسویه دولت برای انتخابات ریاست‌جمهوری دارد. در واقع این طور به نظر می‌رسد که بازی دولت در انتخابات ریاست‌جمهوری یازدهم تا امروز دو بازیگر اصلی داشته است؛ بازیگر اول علی نیکزاد است، مردی که خوب حرف نمی‌زند اما خوب عمل می‌کند، قهرمان حل مشکل مسکن است، وزیر محبوبی است و از همان‌هایی که همچون احمدی‌نژاد سال ۸۴، شعار مردی از جنس مردم را با خودش یدک می‌کشد. بازیگر دوم هم اسفندیار جنجالی دولت است، چهره بین‌المللی‌اش هر روز شناخته شده‌تر می‌شود، در رسانه‌ها پررنگ شده و روزی نیست که مصاحبه و سخنرانی از او خبر و سوژه جدی رسانه‌ها نباشد، مرد بهاری و مورد حمایت احمدی‌نژاد است و شعارهای بهاری‌اش پتانسیل بالقوه جدی برای اثرگذاری بر افکار عمومی و جلب آرای مردم دارد.

البته در پایان این قسمت ذکر این نکته ضروری است که ابتکار عمل دولت در طرح شعار‌های مورد پسند جامعه و همچنین مطرح کردن مسائل داغ و شور انگیز، پیش بینی‌ها را در مورد موفقیت یا عدم موفقیت دولتی‌ها کمی مشکل می‌گرداند.

اما از اردوگاه اصلاح طلبان هم خبرهایی منتشر می‌شود مبنی بر تفاهم با هاشمی رفسنجانی. موسوی لاری وزیر کشور دولت اصلاحات در گفت‌وگویی با یک روزنامه اصلاح طلب گفته است که «فکر نمی‌کنم آقای هاشمی به عنوان کاندیدا به صحنه بیاید ولی قطعاً اگر ایشان امروز بگوید من کاندیدا هستم، جریان اصلاح طلب ایشان را رقیب خودش تلقی نمی‌کند».

اما اخبار منتشر شده از وضعیت اردوگاه اصلاح طلبان همچنان بر اصرار به خاتمی برای نامزدی انتخابات ریاست جمهوری حکایت دارد. گفته می‌شود که این اصرار برای این است که وی در صورت اعلام نامزدی علیرغم آگاهی از احتمال زیاد رد صلاحیت وی چالشی را در کشور ایجاد کنند. هدف از این کار هم رسیدن به نتیجه تحریم انتخابات از سوی اصلاح طلبان است. اما تاکنون سید محمد خاتمی درباره نامزدی خود در انتخابات ریاست جمهوری اظهار نظری نکرده است.

اما از ائتلاف سه‌گانه اصولگرایان هم خبرهایی منتشر می‌شود. در همین زمینه دکتر ولایتی گفته است: «تکلیف ائتلاف به این زودی مشخص نمی‌شود و احتمال دارد در آینده دود سیاه هم ببینیم»!

وی در ادامه گفته است: برنامه‌ای برای دیدار و یا گفت‌وگو با ائتلاف پنج‌گانه اصولگرایان نداریم و تصمیمی در این باره گرفته نشده است.

علی اکبر ولایتی عضو ائتلاف سه‌گانه اصولگرایان که در نشست خبری خود سخن می‌گفت در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه «آیا شما اعتقادی به فعالیت‌های حزبی دارید؟ چرا که مهم‌ترین رقیب شما ائتلاف ۵ نفره هستند که از یک عقبه حزبی برخوردارند»، گفت: «البته بنده در حزب جمهوری اسلامی بوده‌ام و سابقه حزبی دارم. اما یک زمانی است که عملاً در هیچ حزبی نبودم، ولی در تشکیلات حرفه‌ای و علمی بوده و هستم».

وی افزود: «لزوماً هر کسی که در انتخابات کاندیدا می‌شود عضو حزب نیست. البته عدم عضویت ما در حزب نفی کارایی احزاب و یا ضرورت حضور در حزب نیست. در کشور ما چون حکومت‌ها حزبی نیستند، هیچ حکومتی به صورت حزبی به مانند کشورهای غربی فعالیت نکرده‌است که دولت را در دست بگیرند».

وی در خصوص اینکه آیا این ائتلاف با ائتلاف پنج‌گانه اصولگرانه برنامه مشترکی دارد، گفت: «خیر هنوز برنامه‌ای نداریم و تصمیمی هم گرفته نشده است».

ولایتی در خصوص اینکه چه زمانی عناصر کلیدی کابینه را معرفی خواهید کرد، اظهار داشت: «قرار نیست که اعضای کابینه را معرفی کنیم. قرار است که تیم‌های مختلف فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی را به عنوان همکار معرفی کنیم و اگر در آینده موفق شویم دولت تشکیل دهیم، اینکه چه کسی همکاران ما خواهند بود را به اطلاع ملت شریف ایران خواهیم رساند».

وی افزود: «ما به دنبال تیم قوی هستیم تا به صورت منسجم و تیمی کشور را اداره کنیم. کشور از یک سلیقه اداره شدن خاطره خوبی ندارد. البته منظور من قوه مجریه است».

عضو ائتلاف سه‌گانه در پاسخ به اینکه چه زمانی کاندیدای نهایی ائتلاف مشخص خواهد شد، گفت: «زمان آن نزدیک نیست».

خبرنگاری از ولایتی پرسید که آیا کسانی به مجموعه شما اضافه شده‌اند و این درخواست را داشته‌اند که به این مجموعه بپیوندند گفت: «ما قبلا اعلام کرده‌ایم که شرایط کسانی که به ائتلاف می‌پیوندند حتما به لحاظ مبنایی اصولگرا باشد. هرچند که معتقدیم اصولگرایی مارک اختصاصی برای کسی نیست، بلکه هر کس به قانون جمهوری اسلامی معتقد باشد و حداکثر آرا را داشته باشد می‌تواند در این ائتلاف حضور داشته باشد و ما آن را با نظر مثبت ارزیابی می‌کنیم. تاکنون درخواست‌هایی شده و بعضی‌ها درخواست کرده‌اند ولی شرایط را نداشتند».

اصلاح طلبان را باید به دو طیف تند رو و میانه رو تقسیم کرد. طیف تندرو خواهان تحریم انتخابات ریاست جمهوری است و طیف میانه رو می‌خواهد در انتخابات ریاست جمهوری و شوراهای شهر نقش ایفا کند به همین خاطر است که از پا ننشسته و تحرکات انتخاباتی خود را از تکاپو نمی‌اندازند. در همین زمینه نماینده اقلیت مجلس از دیدار شش عضو این فراکسیون با آیت الله هاشمی رفسنجانی خبر داد و گفت: «این دیدار در دفتر ایشان برگزار شد».

کمال پیرمؤذن در گفت‌و‌گو با جام جم آنلاین با اعلام خبر دیدار برخی از نمایندگان فراکسیون اقلیت با هاشمی رفسنجانی گفت: «این دیدار برای تبریک حلول سال جدید و عید نوروز بود که محمدرضا تابش و مهدی سنایی دو عضو فراکسیون اقلیت به نمایندگی از سایر نمایندگان سال نو را به ایشان تبریک گفتند».

نماینده اردبیل در مجلس با بیان اینکه در این دیدار علاوه بر شش نماینده مجلس برخی از چهره‌های مردمی هم حضور داشتند، اظهارداشت: «آقای هاشمی رفسنجانی در این جلسه درخصوص نامگذاری امسال به عنوان سال «حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی» و فرمایش‌های مقام معظم رهبری در این زمینه صحبت کردند و تأکید داشت که امیدواریم همه سلایق در انتخابات حضور پرشور داشته باشند.  آقای هاشمی اعلام داشت که با توجه به مشکلات اخیر کشور لازم است همه مردم و مسئولین با هم همت کرده تا این مشکلات رفع شود».

پیرمؤذن گفت: «یکی از حاضرین در جلسه از آقای هاشمی رفسنجانی درخصوص کاندیداتوری‌اش در انتخابات سوال کرد که آقای هاشمی درجواب اعلام داشت که باید در این زمینه با مقام معظم رهبری مشورت و بعد تصمیم گیری کند».

به گفته پیرمؤذن، علاوه بر خود وی، محمدرضا تابش نماینده اردکان، مسعود پزشکیان نماینده تبریز، مهدی سنایی نماینده نهاوند، محمدمهدی پورفاطمی نماینده دشتستان و محمدرضا امیری نماینده زرند در این دیدار حضور داشتند.

طیف رهروان ولایت اصولگرایان هم جدا از دیگر هم طیفی‌های خود درصدد است تا علی لاریجانی را راضی به نامزدی ریاست جمهوری کند. هر چند رئیس مجلس شورای اسلامی ابراز بی‌میلی کرده است.

در همین زمینه عضو هیأت رئیسه فراکسیون رهروان ولایت از تلاش اعضای این فراکسیون برای مجاب کردن رئیس مجلس برای نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری آینده خبر داد. اسماعیل جلیلی در گفتگو با مهر با اشاره به جلسه شورای مرکزی فراکسیون رهروان ولایت، اظهار داشت: «در این جلسه آقایان لاریجانی، باهنر و ابوترابی حضور داشتند. در این جلسه مسایل مختلفی بحث شد. تلاش فراکسیون رهروان ولایت این است که آقای لاریجانی را متقاعد کنند که در عرصه انتخابات ریاست جمهوری حضور یابد و در کنار سایر رقبا به رقابت در این عرصه بپردازد».

وی گفت: «اعضای شورای مرکزی فراکسیون بر این نظر و دیدگاه اصرار دارند که حتماً از فراکسیون گزینه‌ای برای حضور در انتخابات مطرح شود».

وی در خصوص این سوال که نظر لاریجانی در باره این پیشنهاد چیست؟ گفت: «آقای لاریجانی تاکنون مخالفت خود را با نظر اعضای فراکسیون رهروان اعلام نکرده است».

اما رئیس فراکسیون رهروان ولایت با بیان اینکه درخواست‌های زیادی از سوی علما، شخصیت‌ها و چهره‌های سیاسی و تشکل‌های مردمی برای حضور لاریجانی در انتخابات انجام شده است گفت: «لاریجانی در مقابل این درخواست‌ها اعلام کرده من هیچ تکلیفی برای حضور در انتخابات احساس نمی‌کنم».

کاظم جلالی در جمع خبرنگاران با اشاره به برگزاری جلسه شورای مرکزی فراکسیون رهروان ولایت گفت: «این جلسه با حضور لاریجانی، ابوترابی فرد و باهنر به همراه سایر اعضای شورای مرکزی برگزار و قرار شد کمیته‌ای را تعیین کنیم تا شاخص‌های یک رئیس جمهور خوب را استخراج کند و براساس این شاخص‌ها با کسانی که کاندیدای ریاست جمهوری هستند وارد گفتگو و مذاکره شویم و به اشخاص براساس این شاخص‌ها نمره دهیم».

رئیس فراکسیون رهروان ولایت مجلس در ادامه افزود: «در ‌‌نهایت بعد از رای گیری کسی که بیشترین رای را در فراکسیون بیاورد مورد حمایت این فراکسیون قرار می‌گیرد و البته در گام نخست لازم است ائتلاف‌هایی که در جریان اصولگرایی تشکیل شده زود‌تر نتیجه را اعلام کنند».
وی در ادامه افزود: «ما با ائتلاف سه گانه مذاکراتی را داشتیم تا زود‌تر نتیجه خود را اعلام کنند و کاندیدای اصلی را از بین سه نفر مشخص کنند. همچنین با ائتلاف ۳+۲نیز مذاکره شد تا زود‌تر خروجی کارشان مشخص شود چرا که اگر خروجی‌ها مشخص شود تصمیم گیری‌ها برای ما راحت‌تر است».

وی در پاسخ به این سوال که آیا علی لاریجانی در انتخابات حضور پیدا می‌کند گفت: «فشار بر آقای لاریجانی برای حضور در انتخابات زیاد است و درخواست‌هایی از سوی علما، شخصیت‌ها و از چهره‌های سیاسی و تشکل‌های مردمی از وی شده است اما تا این ساعت که من با شما گفتگو می‌کنم آقای لاریجانی در مقابل درخواست‌ها جواب منفی داده و اعلام کرده که من هیچ تکلیفی را برای حضور در انتخابات احساس نمی‌کنم».

اما موضع گیری جالب انتخاباتی در چند هفته گذشته را سید باقری خرازی اعلام کرد، وی که مدیر مسئول روزنامه حزب الله است گفته است که بزرگ‌ترین برنامه حزب الله تغییر در فرهنگستان ایرانی است به گونه‌ای که بر اساس مفاهیم و زبان ایرانی تمام لغات غیر فارسی را تغییر خواهد داد و در اولین گام فرهنگسازی با گنجاندن واژه‌های فارسی، ادبیات را پاکسازی خواهد کرد.

خرازی همچنین اشاره‌ای به احمدی‌نژاد کرده و گفته است که «دوران اضطرار گذشته و ما اضطراری نداریم که از احمدی نژاد‌ها و کسانی که با مبانی ولایت اجرایی نا‌آشنا بوده و حرف رهبری را نمی‌فهمند استفاده کنیم, باید روحانیت و فقهای شیعه وارد حوزه اجرا شوند».

این کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری همچنین گفته است: «در نظر دارم واحد پول ایران را از ریال که مفهوم اسپانیایی بوده و تومان که مفهوم ترکی استانبولی است عوض کرده و به پارسی تبدیل کنم و تحت هیچ شرایطی حتی در صورت حضور هاشمی رفسنجانی از انتخابات کناره گیری نخواهم کرد و آمده‌ام که بمانم».

در کنار مباحث انتخاباتی داخلی به تدریج در عرصه منطقه‌ای و بین المللی هم تحلیل‌های راجع به انتخابات ایران رو به فزونی می‌گیرد. تحلیل‌هایی مانند تحلیل الحیات و رویترز که درباره ائتلاف ۱+۲، محسن رضایی و احمدی‌نژاد ارائه کرده‌اند. الحیات نوشته که احمدی‌نژاد سعی در اعمال مدل روسی مدودف و پوتین در ایران دارد و به نقل از منابع خود در خصوص ائتلاف ۲+۱ نوشته: «گمانه زنی‌های حاکی از آن است که ولایتی به عنوان رئیس جمهور و قالیباف به عنوان معاون اولش ترجیح داده می‌شود». رویترز هم از حضور محسن رضایی نوشته است که برنامه‌های محافظه کاران را بر هم خواهد زد.

حال باید به انتظار نشست تا با گذشت زمان و نزدیک شدن به روزهای سرنوشت ساز انتخابات ریاست جمهوری دوره یازدهم، تصویری شفاف‌تر از کاندیداهای این انتخابات و طیف بندی‌های سیاسی آنان دید. اما هر اتفاقی بیافتد و هر کسی در روز ۲۴ خردادماه پیروز انتخابات باشد نباید فراموش کند که پیروز واقعی انتخابات مردم و انقلاب هستند و منتخب مردم باید این را هیچگاه فراموش نکند که ۴ سال سخت و پر کار و با کمترین حاشیه را باید پیش رو داشته باشد تا بتواند نام خود را در تاریخ ایران اسلامی به نیکی به یادگار بگذارد.

چهارشنبه ۲۸ فروردین ۱۳۹۲ - ۱۷:۲۵
کد خبر : 12126
بازدیدها: 389

پاسخی بگذارید »